Danh sách thành viên được tag

Kết quả 1 đến 9 của 9
  1. #1
    Đam Mê Audio Thành Viên Cấp 2 ThaiLamAudio's Avatar
    Ngày tham gia
    Jul 2012
    Đang ở
    chưa mua nhà
    Bài viết
    366
    Cảm ơn
    7
    Được cảm ơn 18 lần trong 18 bài viết
    Mentioned
    0 Post(s)
    Tagged
    0 Thread(s)

    Mặc định Kinh nghiệm thiết kế phòng nghe nhạc

    Để có phòng nghe tốt

    Ssẽ thực sự đơn giản với những ai am hiểu và sẽ trở thành “bất cứ thứ gì” nếu bạn chưa có nhiều kinh nghiệm. Một vài thủ thuật sau đây, không quá khó và quá đòi hỏi về mặt kỹ thuật, có thể giúp bạn có được một phòng nghe như ý.

    Tạp âm, kích thước phòng, cách bố trí thiết bị và vật liệu cách âm… tất cả chúng có thể là những "viên sạn trong" mà bạn khó nhận ra. Hãy tuân thủ một vài quy tắc khi lắp đặt phòng nghe, bởi tạp âm có thể xuất phát từ máy điều hoà, từ bên ngoài, từ chính dàn máy và thậm chí của chính phòng nghe tạo ra. Để biết được tạp âm xuất phát từ đâu, hãy nghe nhạc từ phía sau của loa.

    Xử lý cách âm
    Vải sẽ có tác dụng hút tới 70% âm cao và phản hồi 100% âm trầm, chính vì vậy nếu sử dụng vải làm thiết bị cách âm thì bạn sẽ có cảm giác như tiếng bass lớn hơn và tiếng treble không còn nữa. Sở dĩ có kết quả tốt như vậy là do bản thân âm thanh trong phòng kín được tạo thành từ âm thanh trực tiếp và âm thanh phản hồi. Nếu âm thanh trực tiếp được phát ra gần với loa thì âm thanh phản hồi sẽ vang xa.

    Chính vì vậy mà khi sử dụng vải làm thiết bị cách âm, âm phản hồi sẽ bị hút lại, giúp bạn thấy âm thanh mượt mà hơn. Tại các phòng chiếu phim, phòng karaoke, người ta thường sử dụng vải nhung làm thiết bị cách âm. Do đó việc tối kỵ là trong phòng nghe treo quá nhiều tranh ảnh, các vật liệu cứng, chúng sẽ làm bạn có cảm giác âm thanh không trong, có nhiều tạp âm.

    Cách đặt loa
    Một phòng nghe tiêu chuẩn phải có kích thước từ 15m2 trở lên, với diện tích này mới đủ để đặt các loa cách nhau ít nhất từ 3 m, và cách người ngồi khoảng 3,5 m và cách tường 1 m. Việc bố trí chỗ kê loa còn phụ thuộc vào kiểu dáng loa. Với những trần nhà cao quá 3m nên sử dụng những loa tháp, chú ý là với phòng nghe nhạc không nên thiết kế trần dạng vòm.
    Với những trần nhà quá cao nên sử dụng loa tháp.
    5 nguyên tắc sau giúp bạn xác định được vị trí đặt loa một cách thích hợp nhất:

    - Đặt cách xa tường và sàn nhà để tránh tiếng dội của âm bass.
    - Dùng tai nghe để kiểm tra khoảng cách của các loa cho phù hợp. Thông thường hai loa tạo thành một tam giác đều là hợp lý nhất.
    - Đặt loa hướng về phía người nghe.
    - Tâm của màng loa tương đương với chiều cao ngang ngực của người nghe.
    - Khoảng trống sau lưng của người nghe càng lớn càng tốt. Có thể đặt một tấm hút âm bằng mút hoặc xốp để chống các âm thanh dội từ tường lại.

    Ampli
    Chất lượng của dây loa và cách đặt loa với ampli là rất quan trọng. Chẳng thế mà có những người không hiểu tại sao có những bộ dây lên tới hàng nghìn USD. Hiện nay, trên thị trường có rất nhiều loại nhãn hiệu dây loa nổi tiếng như: Van Den Hui, Transparent, Synergitic hay Purist Audio. Chất lượng của dây loa phụ thuộc hoàn toàn vào chất liệu chế tạo nên chúng (từ vàng, bạc, đồng, bạch kim hay hợp kim…), vào công nghệ chế tạo, vào tiết diện của dây, và vào thương hiệu của nhà sản xuất.

    Theo nguyên tắc thì tiết diện của dây phải tỷ lệ thuận với độ dài mới có thể đảm bảo được chất lượng của âm thanh. Nếu dây có chiều dài 5 m trở xuống thì tiết diện của dây phải vào khoảng 1,5mm2, trên 5 m thì có tiết diện là 2,5mm2. Một điểm lưu ý không kém là không được phủ kín hoặc chồng máy lên ampli.

    Vị trí thiết bị


    Thông thường ampli, đầu đĩa, dàn, thường được đặt trên kệ hoặc trong tủ gỗ kính với các vách ngăn. Nên đặt kệ hoặc tủ ở giữa phòng, nếu là tủ thì trong lúc sử dụng nên mở cửa tủ hoặc khoan các lỗ nhỏ phía sau giúp ampli được thoáng. Màn hình được đặt trên mặt tủ hoặc đặt cùng trên kệ nhưng ở vị trí trung tâm. Loa có thể đặt ở hai bên, cách tường hai bên và sau là 1m và cách người ngồi là 3 m.

    Với những gia đình sử dụng phòng khách làm phòng nghe nhạc thì cách bố trí thiết bị là rất quan trọng. Chúng có thể mang lại cho gia đình bạn một phòng khách hiện đại và sang trọng. Nhưng có một điểm hết sức lưu ý, đó là màu sắc, hình khối và tính năng của các thiết bị âm thanh phải có sự kết hợp chặt chẽ. Những màn hình cỡ lớn từ 21 inch trở lên, đầu DVD riêng biệt cùng với những chiếc loa xinh xắn sẽ có ích hơn rất nhiều một dàn DVD trong hoàn cảnh này.

    Có hàng ngàn cách khác nhau để có được một phòng nghe hoàn hảo, các thiết bị ngày càng hiện đại, vật liệu cách âm ngày càng tốt hơn và trình độ người nghe cũng ngày một tiến bộ. Một vài nguyên tắc trên đây giúp chúng ta có thể tự làm để có một phòng nghe như ý ngay trước thềm năm mới.

    (XHTT)

    Xem thêm các chủ đề trong cùng chuyên mục:


  2. #2
    Đam Mê Audio Thành Viên Cấp 2 ThaiLamAudio's Avatar
    Ngày tham gia
    Jul 2012
    Đang ở
    chưa mua nhà
    Bài viết
    366
    Cảm ơn
    7
    Được cảm ơn 18 lần trong 18 bài viết
    Mentioned
    0 Post(s)
    Tagged
    0 Thread(s)

    Mặc định

    Xử lý âm học trong phòng nghe

    Xử lý một phòng nghe nhạc có thể đơn giản chỉ là treo một tấm vải lên tường, xê dịch các tấm thảm hoặc kê lại đồ đạc... Cũng có thể dùng biện pháp phức tạp hơn, như lắp các thiết bị âm học nhà nghề.
    Để giá sách trong phòng nhạc cũng là một cách hạn chế âm nhiễu.
    Sự cố thường gặp và cũng nghiêm trọng nhất trong phòng nghe là các bức tường song song, không được xử lý. Hai bức tường nhẵn đối diện nhau có thể gây ra hiện tượng âm thanh dội đi dội lại nhiều lần ngay cả khi âm thanh phát ra trực tiếp từ loa đã dừng hẳn. Hiện tượng này tương tự như khi bạn đứng trong một căn phòng trống không có thảm treo trên tường và vỗ tay, bạn có cảm giác âm thanh lưu lại trong trong không gian một lúc lâu sau khi hành động vỗ tay đã dừng. Hiện tượng dội âm gây những cảm giác sai lệch về âm thanh, khiến chúng bị méo mó, khác hẳn với âm thanh gốc.

    Hiện tượng này rất dễ khắc phục. Chỉ cần đặt vật tiêu âm hoặc tán âm lên một trong hai bề mặt. Vật đó có thể là những tấm rèm vải dày, rèm nhung hoặc các tấm tiêu âm làm bằng gỗ, bằng tre nứa, bằng mút gai (mút trứng).
    Một điều không thể tránh khỏi là các gia đình chơi âm thanh mà không có không gian thì thường phải để loa gần tường và sát với trần nhà nên âm thanh nghe được không chỉ phát ra trực tiếp từ loa mà còn bị phản xạ từ tường, sàn và trần. Âm thanh phản xạ không chính xác như âm thanh trực tiếp phát ra từ mặt trước loa. Thêm nữa, khi âm thanh trực tiếp và âm thanh phản xạ kết hợp với nhau, ta sẽ được một mớ âm thanh hỗn hợp từ hai nguồn âm này. Âm phản xạ đi tới tai nghe thường chậm trễ hơn âm trực tiếp, sinh ra hiện tượng lệch pha, khiến cho âm thanh bị méo. Chính vì thế mà phản xạ âm từ hai bên tường là một trong những nguyên nhân lý giải tại sao cùng một cặp loa nhưng đặt trong các căn phòng khác nhau thì tiếng cũng rất khác.

    Hiện tượng phản xạ trên không chỉ ảnh hưởng đến tính cân bằng của âm thanh mà còn làm mất độ chính xác của âm hình. Nhưng theo kinh nghiệm của những người có kinh nghiệm chơi âm thanh, nếu duy trì được mức phản xạ vừa phải thì lại làm tăng độ rộng mở của sân khấu. Song, nếu thái quá lại gợi cảm giác rõ rệt về khoảng cách giữa các loa, xóa nhòa ranh giới giữa các âm hình và khiến cho sân khấu âm thanh thiếu tập trung và chính xác.
    Âm thanh cũng phản xạ từ sàn và trần nhà. Phản xạ âm sàn ít ảnh hưởng tới sự nghe hơn phản xạ từ trần vì khoảng cách giữa loa tới sàn nhỏ hơn giữa loa và trần, nên đường truyền âm thanh cũng ngắn hơn, sai pha ít hơn. Nếu trần hơi nghiêng thì đặt loa phía trần bị nghiêng sẽ có lợi hơn. Thông thường, góc nghiêng c ủa trần sẽ hướng âm thanh phản xạ từ trần đi chệch khỏi tai người nghe. Tuy nhiên, việc xử lý âm thanh phản xạ từ trần khá đơn giản: chỉ cần đặt một vật tán hoặc tiêu âm lên hai bức tường bên, nhất là mảng tường giữa loa và người nghe. Xử lý phản xạ sàn còn dễ hơn nhiều: một tấm thảm đặt trên sàn sẽ hấp thu hầu hết âm dội. Một điều thú vị là mỗi loại thảm có tác động khác nhau lên âm thanh. Theo kinh nghiệm của nhiều dân chơi âm thanh ngoại quốc, thảm len sẽ làm cho âm thanh cân bằng và tự nhiên hơn thảm làm từ sợi tổng hợp, do các sợi trong thảm len có chiều dài và độ dày khác nhau, do đó hấp thu được các tần số khác nhau. Ngược lại, thảm tổng hợp được dệt từ các sợi có hình dáng và kích cỡ giống y như nhau nên chỉ hấp thụ dải tần hẹp.
    Tiếng bass bị dày và nặng là một vấn đề nan giải mà nguyên nhân thường là do sự bất hợp lý về chế độ cộng hưởng của phòng, về vị trí và chất lượng của loa, hoặc độ hấp thu tiếng bass của phòng quá thấp. Ngay cả vị trí ngồi nghe cũng có liên quan đến độ dày và nặng của tiếng bass. Thông thường, chúng ta có thể khắc phục bằng cách đơn giản mà hiệu quả là dịch chuyển loa, nhưng nếu làm vậy mà chưa cải thiện được tình hình thì nên lắp các tấm tiêu âm bass. Chúng sẽ hút các tần số thấp và biến các tần số này thành nhiệt truyền vào trong các chất liệu sợi ở bên trong các tấm tiêu này. Bạn cũng nên làm thêm các cột "chân voi" đặt ở góc phòng để triệt tiêu sóng âm tần số thấp. Trong trường hợp tiếng bass quá dội, bạn có thể làm các hộp cộng hưởng Hemholtz là hiệu quả nhất.

    Tất cả các đồ vật có tính phản xạ âm thanh đứng gần loa đều có thể làm âm hình bị biến dạng, thiếu chiều sâu. Ít người biết rằng chính chiếc tivi với màn hình thủy tinh có tính phản xạ âm thanh mạnh đặt giữa hai loa lại là thủ phạm làm xấu âm thanh rất nhiều. Chính vì thế, các bạn nên dịch chuyển chiếc tivi này, cũng như các vật cản khác (ampli công suất, loa sub...) ra càng xa loa càng tốt.

  3. #3
    Đam Mê Audio Thành Viên Cấp 2 ThaiLamAudio's Avatar
    Ngày tham gia
    Jul 2012
    Đang ở
    chưa mua nhà
    Bài viết
    366
    Cảm ơn
    7
    Được cảm ơn 18 lần trong 18 bài viết
    Mentioned
    0 Post(s)
    Tagged
    0 Thread(s)

    Mặc định

    Tương tác loa và phòng nghe

    Rất nhiều tính toán khoa học có thể chỉ ra chỗ đặt loa tốt nhất trong phòng dựa trên nguyên tắc và tính toán theo không gian ba chiều. Song, trong điều kiện nghiệp dư, những người nghe bình thường khó có thể sắp xếp chỗ để loa một cách hợp lý nhất.
    Phòng nghe. Ảnh: Tiscali.
    Để hiểu được các hướng dẫn có thể trợ giúp, trước tiên bạn nên nắm rõ vài vấn đề cơ bản về cách truyền âm thanh khi chúng ra khỏi loa. Mọi bề mặt của căn phòng và đồ vật trong phòng đều là những vật phản xạ âm thanh và ý nghĩ cho rằng âm thanh chỉ đi thẳng từ loa đến tai người nghe là không chính xác. Trong thực tế, có vô só sóng âm đến tai bạn qua các phản xạ với đồ vật, tường hoặc sàn phòng nghe. Hình ảnh stereo cũng được tạo thành từ thời gian đến của các sóng âm(phase), tuy nhiên sự định vị chính xác của hình ảnh có thể bị nhiễu do các phản xạ. Những yếu tố khác như âm sắc hay màu sắc của âm thanh, tính chất của nhạc cụ, độ trong của giọng ca cũng sẽ bị ảnh hưởng bởi nhiều sự kết hợp giữa âm thanh thẳng và âm thanh phản hồi.

    Để tránh các âm thanh phản hồi, nhiều chuyên gia chủ trương đặt các loa vào một vùng "chết" của phòng nghe, nơi mà các phản xạ âm thanh sẽ ở mức nhỏ nhất, chẳng hạn, đặt loa ở gần những bức tường có treo rèm dày. Việc xử lý âm học phòng nghe cũng chính là để triệt tiêu phần nào các âm thanh phản xạ này. Nếu bạn muốn nghe loa phát ra âm thanh chính xác theo phân tích kỹ thuật về đáp tuyến tần số mà nhà sản xuất đã chỉ ra thì hãy đặt chúng vào vùng không chịu phản xạ âm thanh, hay vùng "chết" của phòng nghe. Tuy nhiên, trong trường hợp này, ampli của bạn phải có công suất lớn hơn so với khi không có tiêu âm.
    Tường hậu và tường bên cũng góp phần nhân công suất âm thanh. Ảnh: Diginteriors.
    Vậy một căn phòng thông thường không có tiêu âm thì âm thanh sẽ thế nào? Nhờ sự phản xạ âm từ những bức tường hậu và tường bên, âm thanh sẽ được "nhân công suất" và bạn nghe thấy to hơn hẳn so với khi có tiêu âm. Chỉ cần to hơn chút nữa là sẽ có cảm giác âm thanh bị rối, bị dội tiếng bass... Không hề có ảo thuật gì ở đây. Bạn chỉ cần thử đặt một loa ra ngoài vườn và âm thanh khi ấy sẽ rất nhỏ, thiếu sức sống động nếu so sánh với khi đặt trong phòng khách tiêu chuẩn.

    Một trong những vấn đề tiêu âm đối với loa là tất cả các thiết bị hấp thu âm thanh như rèm hay thảm ta dùng trong phòng sẽ hạn chế rất tốt phản xạ âm thanh trung và cao (từ 500 - 20.000 Hz), nhưng kém hay hoàn toàn không có tác dụng khi gặp tần số thấp (dưới 200 Hz). Và các tần số thấp lại luôn được căn phòng khuyếch đại nhiều nhất, trong nhiều trường hợp, tới 12 dB ở dưới 100 Hz. Đặt các loa tại vùng "chết" sẽ chỉ đạt được hiệu quả đối với dải trung và cao, còn lại thì sẽ làm trầm trọng hơn vấn đề về tần số thấp.
    Một góc đặt loa. Ảnh: Acoustics.
    Để đánh giá hiệu ứng của các bức tường và sàn đối với tín hiệu tần số thấp (dưới 200 Hz) của loa, người ta đã thí nghiệm dùng một loa đặt ở nhiều vị trí khác nhau trong phòng. Đặt loa trên sàn (hoặc tựa vào một bức tường trên một bệ hay giá đỡ cao) thì mức nén âm tăng lên trên dưới 6 dB. Nếu để loa trên sàn và tựa lưng vào tường sau, mức nén âm tăng lên khoảng 12 dB, còn nếu đặt nó vào đúng góc nhà thì mức nén âm tăng tới 18 dB. Với phần lớn chúng ta, nếu loa của bạn thiếu bass, cách dễ nhất để sử dụng các nhân tố khuyếch đại tần số thấp này là đặt loa gần vào tường sau (loa bookshelf vẫn phải có chân loa).

    Kết quả, nếu ta di chuyển loa gần tới bức tường phía sau sẽ làm tăng tín hiệu bass đầu ra và đồng thời cũng có thể kết hợp rất tốt với phòng nghe dựa trên kích thước của phòng đặt loa.

    Ngược lại, nếu bạn di chuyển loa ra xa bức tường thì tín hiệu bass đầu ra sẽ giảm và việc kết hợp với phòng nghe sẽ kém hơn. Đây chính là phương pháp đầu tiên để bạn có thể điều chỉnh chế độ bass cho loa bởi phần lớn loa có thể được cân bằng giữa bass với trung và treble bằng việc dịch chuyển loa gần hơn hay xa hơn bức tường phía sau.
    Điều chỉnh vị trí ngồi để có được âm thanh tốt nhất. Ảnh: Tryvge.
    Bạn cũng có thể tránh khỏi chế độ phòng nghe không ưng ý bằng việc điều chỉnh vị trí ngồi. Hãy xem xét điều gì xảy ra nếu bạn đặt loa dựa vào tường ở cuối phòng, còn bạn ngồi trên ghế ở sát đầu kia của phòng. Trong trường hợp này, không chỉ có loa kết hợp với các chế độ phòng nghe ở điểm tăng cường tiếng bass mà chính bạn cũng đang ngồi ở đúng điểm có thanh áp bị dâng cao. Theo các tính toán và thử nghiệm thực tế, với các tần số thấp khoảng dưới 50 Hz, cường độ có hơi tăng cao thì phần lớn người nghe vẫn không bị ảnh hưởng gì và trên thực tế thì những người say mê các âm trầm dịu êm sẽ vẫn cảm thấy dễ chịu. Nhưng với những mức tần số khác khoảng từ 70 Hz đến 120 Hz, người nghe sẽ cảm thấy rất mệt. Trong trường hợp này hãy dịch chuyển vị trí ngồi trong phòng về phía đặt loa.

    Câu trả lời thực sự cho việc định vị loa trong phòng nghe là phải thử nghiệm. Chỉ một thay đổi vị trí ngồi, người nghe đã thưởng thức một âm thanh khác hẳn vì không phải ai cũng có điều kiện di chuyển loa theo chiều rộng của căn phòng.
    Loa bass reflex. Ảnh: Amazon.
    Khi nhà thiết kế đã lựa chọn để cung cấp một kiểu thùng loa trình diễn tiếng trầm gây ấn tượng thì rất có thể bạn sẽ gặp phải rắc rối về phần bass cho phòng nghe. Với kiểu loa phản xạ tiếng trầm (bass reflex). Ở đây, khi vận hành, loa bass kích thích cộng hưởng trong thùng loa do sự đàn hồi của thể tích khí và khối khí chuyển động ra ở cổng thoát khí. Kết hợp với cộng hưởng trong phòng, tín hiệu bass thoạt đầu gây ấn tượng, nhưng sau đó nhanh chóng bắt đầu tràn ngập cả tín hiệu trung tần của loa và đôi khi trở nên khó chịu đối với người nghe trong các căn phòng không có thiết bị triệt tiêu tiếng bass. Kiểu tiếng bass như vậy được mô tả bằng việc nhấn mạnh quá mức các khí cụ bass và thiếu độ rõ tách bạch trong vùng âm này.

    Các loa Transmission Line là một kiểu đặc biệt của thiết kế một phần tư bước sóng, với cột loa được kéo dài. Với một đường truyền phát dài của tiếng trầm, chế độ phát âm mạnh nhất thường ở một tần số khá thấp làm người nghe không cảm thấy dễ chịu và luôn bị ấn tượng ở cường độ mãnh liệt tại tần số đó. Các loa Transmission Line nhỏ hơn thường sẽ nghẹt trầm trọng khi có các vấn đề về dội âm. Tuy nhiên, có một dòng loa khác ít biểu lộ các rắc rối này hơn và có khả năng hòa nhập với phòng nghe theo cách tốt hơn. Những loa này là các loa panel kiểu tĩnh điện.

    Điển hình là loa mành lưỡng cực của Quad, MagnePlanar, MartinLogan... Song, trên thực tế, bất kỳ loa lưỡng cực nào cũng có những nhược điểm, chẳng hạn như tiếng trầm không sâu bằng các loa thùng. Với các loại loa mành lưỡng cực nói trên, bạn có thể thu được những kết quả tốt nhất bằng việc đặt nó ở khoảng một phần ba căn phòng kể từ tường hậu. Cách sắp xếp này đưa lại cho các loa panel tiếng bass sáng sủa và chế độ nghe tạm chính xác trong phòng. Ban đầu, nó sẽ làm bạn hơi sốc vì không thể nghe được âm thanh chắc nịch mà loa hộp có thể truyền tải, nhưng một khi bạn thay đổi sự cân bằng, các loa lưỡng cực có rất nhiều lựa chọn thích hợp cho những ai có phòng nghe đủ lớn.
    Loa mành lưỡng cực. Ảnh: Magnepan.
    Phía trên vùng tần số thấp, nơi các chiều dài bước sóng tương tác với các kích thước phòng nghe là một khu vực chuyển tiếp sang tần số trung, nơi các sóng âm ít chịu tác động phản xạ hơn. Thay vào đó, chúng bị biến đổi do hiện tượng khuyếch tán và nhiễu xạ. Sự chuyển tiếp này xảy ra điển hình giữa 200 - 400 Hz trong các phòng nghe lớn, nhưng có thể cao hơn trong những phòng nghe nhỏ hơn. Do đó, các phòng nghe nhỏ là nơi nảy sinh những vấn đề khó giải quyết nhất. Ở vùng bass cao hơn, bạn có thể bắt đầu thêm các vật liệu siêu âm để điều chỉnh tiếng dội. Các miếng vật liệu trang trí nội thất, những chiếc sofa bọc nhung và giá sách lớn chứa đầy ắp sách sẽ giúp bạn giải quyết phần nào vấn đề. Các tấm thảm, rèm cửa, các bức tranh và nệm sẽ giúp hấp thu âm thanh trong vùng có âm thanh tần số cao. Một tủ đầy sách có bánh xe sẽ rất hữu ích vì sẽ có lúc bạn muốn di chuyển nó quanh phòng, nhất là dọc theo các tường bên để điều chỉnh các phản xạ âm thanh khó chịu.

    Mô hình lý tưởng cho một chế độ nghe stereo tốt là đặt các loa đối xứng trong phòng nghe sao cho từng loa có phản xạ từ các tường và đồ vật ngay kế bên gần giống nhau và như thế sẽ có cùng đặc tính âm sắc. Việc thử nghiệm rõ ràng vị trí đặt là công việc quan trọng bạn cần làm trong ngày.

  4. #4
    Đam Mê Audio Thành Viên Cấp 2 ThaiLamAudio's Avatar
    Ngày tham gia
    Jul 2012
    Đang ở
    chưa mua nhà
    Bài viết
    366
    Cảm ơn
    7
    Được cảm ơn 18 lần trong 18 bài viết
    Mentioned
    0 Post(s)
    Tagged
    0 Thread(s)

    Mặc định

    Các nguyên tắc vàng khi set-up phòng nghe

    Để có một hệ thống âm thanh hay, ngoài việc lựa chọn đúng thiết bị phối ghép hợp nhau còn phải kể đến các bố trí sắp xếp sao cho hệ thống có thể phát huy tối đa chất lượng trình diễn.

    Hạn chế tối đa rung chấn ảnh hưởng đến thiết bị nguồn phát
    Hệ thống âm thanh hoàn chỉnh phải thể hiện một bức tranh âm thanh cân đối. Ảnh: Tunehifi.
    Người dùng nên bố trí loa càng xa các thiết bị nguồn cáng tốt vì những thiết bị như đầu CD, DVD, đầu đĩa than vốn rất "nhạy cảm" với rung động. Khi loa đặt quá gần, sóng âm vô hình tạo thành những ngoại chấn ảnh hưởng đến sự chuyển động của mâm quay, mắt đọc, làm thay đổi sắc âm, gây méo tiếng.

    Hệ thống tốt trình diễn một bức tranh âm thanh cân đối

    Một hệ thống được xem là set-up đúng khi thể hiện được một bức tranh âm thanh cân đối, trong đó, người nghe có thể cảm nhận như ca sĩ đang đứng trước mặt vị trí nhạc cụ, độ sâu của không gian trình diễn...

    Vị trí nghe tốt nhất và không gian trình diễn
    Vị trí ngồi nghe tốt nhất là giữa phòng tránh những sóng âm phản hồi từ trần, tường và sàn. Ảnh: Genesisaudio.
    Vị trí nghe tốt nhất trong phòng là nơi mà cường độ tín hiệu âm thanh từ loa đến tai bạn mạnh hơn (hoặc ít nhất là bằng) những sóng âm phản hồi từ trần, tường và sàn. Vậy nên, cách thức đơn giản để tiếp cận âm thanh trực tiếp là bạn có thể di chuyển vị trí ngồi đến gần loa hơn vì khi tai bạn có thể tiếp nhận đúng phân lượng giữa âm thanh trực tiếp và gián tiếp (phản hồi), lúc đó, hình âm hay không gian trình diễn sẽ được thể hiện chính xác theo đúng bản thu. Người nghe sẽ cảm nhận tốt hơn về độ sâu và độ rộng của sân khấu.

    Tránh xa những bức tường
    Đây là quy tắc khá cổ điển vẫn được các chuyên gia âm thanh nhắc đi nhắc lại trong những lần tư vấn set-up hệ thống âm thanh. Các bức tường, góc nhà, gầm cầu thang là những vị trí sẽ tạo nên sự tăng cường bass, gây méo tiếng. Để tránh cộng hưởng phòng nghe và đảm báo dù khoảng cách thời gian giữa sóng trực tiếp và sóng phản hồi đến tai người nghe, hệ thống loa phải được đặt ở vị trí thoáng, không bị gò ép bởi những bức tường hoặc những vật có tiết diện lớn. Tương tự như ở vị trí ngồi, bạn không nên ngồi quá gần tường sau và cách tường bên khoảng cách tốt thiểu là một mét. Nếu ngồi gần tường, tai bạn sẽ nhận toàn những sóng phản hồi từ các bức tường, làm mất tính trung thực của âm thanh.

    Tránh cộng hưởng phòng nghe
    Sử dụng thảm làm vật liệu tiêu âm phòng nghe. Ảnh: Soundcapehifi.
    Mỗi loa trong hệ thống có thể gây nên sự cộng hưởng trùng với cộng hưởng phòng nghe gây nhiễu âm. Cộng hưởng phòng xảy ra ở ba hướng của phòng nghe, theo chiều ngang, cao, và chiều sâu của phòng. Mức độ cộng hưởng ở chiều ngang, cao hay thấp tùy thuộc vào khoảng cách giữa loa và hai tường bên. Tương tự như vậy, cộng hưởng chiều sâu phụ thuộc vào khoảng cách giữa loa và hai mặt tường trước sau.

    Để tối ưu hóa, bạn nên hướng mặt loa vào vị trí ngồi nghe thành hình tam giác với một góc 15 độ (so với trục song song tường bên), điều này giúp giảm thiểu hiện tượng cộng hưởng phòng, đặc biệt là đối với phòng nghe có quá nhiều tiếng bass (bị dội bass). Trong trường hợp âm dội vẫn còn, bạn có thể nâng góc lao lên khoảng 20 độ.

    Sử dụng vật liệu tiêu âm phòng nghe
    Để giảm thiểu cộng hưởng phòng và sự méo tiếng do sóng âm phản hồi, bạn có thể sử dụng thêm các vật liệu tiêu âm. Không nên để trống hai bên tường, thay vào đó, bạn có thể dùng kệ sách, kệ đĩa hoặc gia công các hộp tán âm bằng gỗ. Lót thảm, dùng thêm màn hoặc sử dụng mousse cách âm dán lên tường và trần. Lưu ý, cộng hưởng theo chiều cao và sóng đứng có ảnh hưởng lớn nhất đến chất lượng âm thanh nên tốt nhất bạn nên xử lý trần bằng mousse. Chi phí cho việc cách âm trần cũng không quá cao. Nếu chưa có điều kiện, bạn có thể chỉ thi công khoảng diện tích ở giữa trần với chiều ngang 1,5 đến 2 m chạy dài đến cuối tường sau.

    Hãy tránh xa những bức tường, không nên đặt loa ở góc nhà, gầm cầu thang... vì đây là những vị trí sẽ tạo nên sự tăng cường tiếng bass, gây méo tiếng.
    Vỗ tay kiểm tra độ cộng hưởng của phòng
    Khoảng cách từ vị trí nghe đến hai loa phải cân bằng. Ảnh: Stereophile.
    Cách đơn giản nhất để kiểm tra mức độ tiêu âm phòng nghe là vỗ tay. Nếu tiếng vang kéo dài thì có nghĩa là phòng tiêu âm chưa tốt.
    Khoảng cách từ vị trí nghe đến hai loa phải bằng nhau

    Hãy đo lại khoảng cách từ vị trí ngồi nghe đến hai loa để đạt được hiệu quả trình diễn stereo và không gian sân khấu tốt nhất - khoảng cách này phải bằng nhau. Nếu sử dụng thảm, bạn nên dùng bút lông đánh dấu luôn vị trí nghe để khỏi phải đo lại mỗi khi vệ sinh sàn, thảm.
    Không đặt loa song song với cạnh tường

    Mặc dù đã đề cập ở nguyên tắc trước là nên set-up loa hướng vào vị trí người nghe một góc từ 15 - 20 độ, nhưng một số sách hướng dẫn đặt loa bán trên thị trường vẫn mô tả cách bố trí loa song song với cạnh trường. Cách này rất dễ gây cộng hưởng phòng. Các chuyên gia khi test thông số kỹ thuật của loa (dải tần, độ nhạy...) đều hướng loa ở một góc 15 độ vào micro test thì không có lý do gì để không tuân theo quy tắc này.

    Giảm trầm ở loa có thiết kế bass reflex, lỗ hơi phía sau
    Loa bass reflex. Ảnh: Hometheater Hifi.
    Đối với loa có thiết kế bass reflex lỗ hơi phía sau, nếu sau khi thực hiện các nguyên tắc trên mà bass vẫn bị dư thì bạn có thể sử dụng một tấm vải cũ, hoặc mousse xốp chèn vào lỗ hơi. Làm như vậy bạn sẽ giảm được khoảng từ 30 đến 50 Hz cộng hưởng của thùng loa.

    Giảm chói ở dải cao
    Một thủ thuật nhỏ để giảm những âm treble bị chói: Bạn hãy thử với một tấm thảm lót sàn.

    Không dùng loa thiết kế bass reflex ở phòng nghe có diện tích nhỏ

    Theo những nguyên tắc trên, việc trang bị loa có thiết kế bass reflex trong phòng nghe có diện tích nhỏ là một điều nên tránh. Ở phòng nhỏ, khoảng cách giữa tường trước, tường sau nhỏ nên tần số cộng hưởng sẽ rất dễ trùng với tần số của loa, nhất là thiết kế bass reflex. Nhưng nếu đã trang bị một đôi, bạn hãy dùng những nguyên tắc đã kể trên để giảm cộng hưởng.

    Chú ý độ cao của loa treble và độ cao của tai người nghe
    Khi set-up, bạn nên chú ý độ cao của loa treble phải ngang với độ cao của tai người ở vị trí nghe. Điều này làm tăng không gian trình diễn và độ mở của sân khấu.

  5. #5
    Đam Mê Audio Thành Viên Cấp 2 ThaiLamAudio's Avatar
    Ngày tham gia
    Jul 2012
    Đang ở
    chưa mua nhà
    Bài viết
    366
    Cảm ơn
    7
    Được cảm ơn 18 lần trong 18 bài viết
    Mentioned
    0 Post(s)
    Tagged
    0 Thread(s)

    Mặc định

    Thiết kế phòng nghe ảnh hưởng đến chất lượng âm thanh

    Nhiều người không tiếc tiền tậu dàn máy đắt giá nhưng lại chưa quan tâm thiết kế phòng nghe để tái tạo âm thanh chuẩn.

    Khi hệ thống âm thanh được sử dụng trong một không gian khép kín gọi là "phòng nghe", các tính chất âm học của căn phòng đó sẽ ảnh hưởng một cách sống còn đến chất lượng âm thanh.
    Không phải tự nhiên trong phòng nghe có các tấm mút, thảm trải sàn... Ảnh: 22ndc.
    Độ âm vang: một phần hợp thành của hệ thống tái tạo âm thanh

    Trong một phòng cỡ trung bình, với cách bài trí thông thường không theo quy tắc âm học, "khoảng cách tới hạn" (critical distance) thường chỉ là vài mét, thông thường là 2 mét. "Khoảng cách tới hạn" này, được đo từ loa, đạt được khi mức âm thanh dội lại bằng với mức âm thanh trực tiếp.
    Âm thanh trực tiếp là âm thanh phát ra trực tiếp từ loa mà không dội lại ở đâu. Do đó, ở khoảng cách này, 50% là kết quả của sự dội lại từ tường. Quá trình dội âm cũng xuất hiện nhiều vấn đề như tần số, pha không đều, mất độ rõ nét và sự chắc chắn. Nếu vượt qua khoảng cách tới hạn này, nghĩa là giảm âm thanh trực tiếp, tăng tỷ lệ dội lại, chất lượng âm thanh sẽ càng giảm sút nhiều hơn.

    Chất lượng và giá cả
    Trái với suy nghĩ của khá nhiều người, tăng cường chất lượng âm thanh không quá đắt đỏ và việc tạo độ âm vang chuẩn mực của phòng lại chính là cách tiết kiệm và hiệu quả nhất. Một bộ dàn giá vài nghìn USD đặt trong phòng xử lý âm tốt có thể mang lại chất âm hay hơn bộ vài chục nghìn USD. Với những tay chơi tự chế (DIY - Do it Yourself), họ có thể xử lý phòng bằng các tấm tiêu âm, tán âm bằng mút gai, xốp hay gỗ. Từ các tấm này, người ta sẽ thiết kế mọi thứ cần thiết để chế ngự các vấn đề trong phòng nghe.

    Điều quan trọng ở đây là cách tính toán khoảng cách để đặt bộ dàn, các tấm tiêu âm, tán âm ở vị trí nào trên tường, dùng đệm trải sàn, ốp trần nhà, đặt cột tiêu âm trầm ở các góc nhà ra sao để đạt hiệu quả cao nhất. Nếu chưa rành, có thể tham khảo chuyên gia tư vấn ngay từ ban đầu để tránh tốn kém. Với khoảng 300 đến 600 USD là bạn có thể thực hiện được việc này.

    Các vấn đề âm học chính ảnh hưởng tới chất lượng âm thanh

    Sự dội âm (Reverberation)
    Sự dội âm sinh ra do quá trình phản xạ lại âm thanh ở khoảng cách gần từ các vách ngăn trong phòng. Sự dội âm quá lớn sẽ làm ảnh hưởng tới chi tiết của bản nhạc mà người nghe đang cảm nhận. Thời gian dội âm (RT60) được định nghĩa là khoảng thời gian để một âm thanh tăng thêm 60 dB sau khi phát đi. Trong một căn phòng chưa xử lý, RT60 có thể dao động từ 0,5 đến 1,5 giây, tùy thuộc vào tần số. Trong khi đó, giá trị mà các chuyên gia tư vấn là 0,2 đến 0,4 giây, là điều kiện lý tưởng nhất để nghe. Tham khảo thêm cách tính theo lý thuyết Sabine ở đây.

    Phản xạ biên (Lateral reflections)
    Các phản xạ biên tạo ra những nguồn âm ảo bên ngoài loa, khiến âm thanh tái tạo thiếu chính xác.

    Sai khác giữa dội âm và âm trực tiếp
    Tỷ lệ chênh lệch giữa mức âm thanh trực tiếp và mức âm thanh dội lại nhỏ khiến âm thanh trở nên thiếu chi tiết.

    Phản xạ ban đầu
    Phản xạ ban đầu đến tai người nghe trong thời gian trễ 15 mili giây so với tín hiệu âm thanh trực tiếp. Chính nó gây ra vấn đề về pha khi kết hợp với âm thanh trực tiếp, tạo ra nhiều "hố" trong đáp ứng tần số. Hiện tượng này được gọi là "comb filter".
    Đường màu đỏ là "comb filter" khi chưa xử lý âm học. Đường màu xanh là đáp ứng tần số khi đã xử lý âm học cho phòng. Ảnh: Audioholics.
    Sóng đứng
    Sóng đứng là sự cộng hưởng tần số thấp diễn ra giữa hai bề mặt dội âm đặt song song. Chúng là kết quả của sự tương tác giữa các bước sóng và khoảng cách giữa các bề mặt. Do đó, khi chưa xử lý âm học, sóng đứng làm giãn âm thanh ở cùng tần số và tạo "hố" ở các tần số khác.

    Như vậy, điều kiện âm học của phòng nghe là một yếu tố quan trọng quy định chất âm cuối cùng.

  6. #6
    Đam Mê Audio Thành Viên Cấp 2 ThaiLamAudio's Avatar
    Ngày tham gia
    Jul 2012
    Đang ở
    chưa mua nhà
    Bài viết
    366
    Cảm ơn
    7
    Được cảm ơn 18 lần trong 18 bài viết
    Mentioned
    0 Post(s)
    Tagged
    0 Thread(s)

    Mặc định

    Xử lý âm học cho phòng nghe

    Những kỹ năng xử lý âm học giúp âm thanh không làm "điếc tai" hàng xóm mà thể hiện tuyệt nhất cho người nghe thưởng thức ở trong phòng.
    Có 4 mục tiêu chính trong xử lý âm học: Ngăn sóng đứng (standing wave) và nhiễu âm làm ảnh hưởng đến đáp ứng tần số của phòng nghe hoặc phòng thu âm; giảm hiện tượng ù trong phòng nhỏ và giảm thời gian dội âm trong phòng thu/thính phòng lớn; tiêu hoặc tán âm trong phòng để tránh hiện tượng ù, tiếng vọng; tránh cho âm thanh lọt ra ngoài phòng, nghĩa là không gây ảnh hưởng đến hàng xóm và tạp âm bên ngoài không chui vào phòng nghe/phòng thu.
    Các tấm tán âm lồi lõm đặt trong phòng nghe/phòng thu. Ảnh: Auralex.
    Xử lý âm học có thể biến âm thanh ù ù trong một phòng nghe trở nên rõ ràng và chắc chắn. Có 2 loại xử lý cơ bản là dùng tiêu âm (absorber) và tán âm (diffussor).
    Trong tiêu âm có 2 loại: một để điều khiển phản xạ của tần số cao và trung; một loại gọi là "bass trap" (bẫy tiếng trầm) để tiêu âm có tần số thấp. 3 kiểu xử lý này cần phải có để căn phòng trở nên thích hợp với việc nghe nhạc một cách nghiêm túc.

    Nhiều người đặt các tấm mút lên khắp tường mà tưởng nó hiệu quả. Đặt như thế nào, kích cỡ ra sao lại là vấn đề cần nghiên cứu kỹ. Ví dụ, nếu vỗ tay trong phòng có xử lý bằng mút (hay chăn, mút trứng, rèm...), bạn sẽ không nghe thấy tiếng vọng nào. Nhưng các tấm mỏng sẽ không hiệu quả trong việc điều khiển sự dội âm và việc vỗ tay không thể hiện được điều gì. Các studio hay phòng khách ở tầng hầm có tường xây bằng gạch hay bê tông thường gặp khó khăn này vì tường càng cứng thì càng dội âm trầm mạnh. Trên thực tế, chỉ cần xây một bức tường đá phiến mới cách tường xi măng cũ khoảng vài phân có thể giảm hiện tượng dội âm tần số thấp vì nó có thể hấp thu một chút.

    Tán âm được dùng để giảm hay xóa bỏ tiếng vọng lặp đi lặp lại xảy ra trong các phòng có tường song song và trần phẳng. Mặc dù có nhiều lý thuyết khác nhau về mức độ dội âm mà các studio hay phòng nghe cần đạt được, tất cả các nhà thiết kế chuyên nghiệp đều đồng lòng ở một điểm là sự dội âm lặp đi lặp lại do tường song song gây ra đều có thể tránh được. Do đó, những tấm tán âm thường được dùng kèm với tiêu âm để chế ngự hiện tượng dội âm. Cách xử lý đó được chấp nhận nhiều hơn việc làm cho cả gian phòng "chết" hoàn toàn vì bị phủ các vật liệu tiêu âm.

    Phòng nghe lý tưởng nên là sự hòa trộn của các mặt phẳng hấp thu và phản xạ âm thanh. Ở đây, khái niệm "sống" (tán âm) hay "chết" (tiêu âm) dành cho các tần số trung và cao.

    Loại tán âm đơn giản nhất là một vài lớp gỗ được gắn lên tường theo một góc hơi chếch để tránh cho âm thanh bị bật lại đều đặn giữa hai mặt tường đối diện nhau. Nếu không, gỗ dán có thể được uốn cong để trở thành một vật làm lệch hướng âm thanh (chứ không phải tán âm).
    Tấm gỗ có thể uốn cong để điều hướng âm thanh.
    Trong hình trên đây, tấm gỗ được uốn cong để xử lý âm học cho một phòng thu. Nó được đặt đối diện với cửa sổ phòng điều khiển và có kích thước bằng đúng cửa sổ đó ( 6 x 3 feet) để duy trì tính đối xứng trong phòng. Nếu bạn lắp đặt theo kiểu này, hãy chú ý bọc một lớp vải mịn như nhung ở khoảng không gian sau tấm gỗ để tránh hiện tượng cộng hưởng. Tốt hơn là làm phần lượn cong của miếng gỗ lớn hơn trong hình với phần trồi lên ở giữa cách xa tường thêm nữa.
    Một tấm tán âm với nhiều khe có độ sâu khác nhau.
    Thiết kế của tấm tán âm thực sự dùng một bề mặt không bình thường với mô hình khá phức tạp để phân tán sóng âm được nhiều hơn nữa. Tán âm trong hình trên dùng các khoang có độ sâu khác nhau. Chú ý rằng để tán âm này hiệu quả, bạn cần xử lý khá nhiều phần trong mảng tường song song vì số lượng ít sẽ không giảm được tiếng vọng.

    Tấm tán âm có nhiệm vụ chính là phát tán sóng âm theo nhiều hướng tùy theo tần số của chúng, chứ không chỉ đơn thuần là điều hướng tất cả các sóng theo cùng một hướng khác. Đây là điểm phân biệt quan trọng bởi một bề mặt phẳng nhẵn được đặt xéo góc hay lượn cong vẫn chỉ là để thay đổi các sóng âm theo cùng một hướng và chỉ nên là giải pháp kết hợp cùng tán âm.

    Tán âm tránh được các phản xạ trực tiếp đồng thời và do đó, mang lại âm thanh tự nhiên hơn so với âm thanh va đập vào mặt phẳng hay mặt cong. Ngoài ra, tán âm còn có mục đích quan trọng trong phòng thu là giảm sự chồng chéo nốt của các nhạc cụ đang được thu đồng thời.
    Tán âm được thiết kế với độ lồi lõm khác nhau. Ảnh: Auralex.
    Nhưng không may là các loại tán âm chính hiệu không hề rẻ. Do đó, nhiều người dùng vật liệu thay thế. Với những người không nhiều tiền, làm toàn bộ bức tường "chết" hoàn toàn có lẽ là giải pháp duy nhất. Ít nhất họ loại bỏ được tiếng vọng mặc dù âm thanh nghe không được tự nhiên và tốt hơn rất nhiều so với để tường trơn nhẵn không xử lý.

    Nhưng có cách khác là làm cho tường một phần tán, một phần tiêu. Bạn có thể làm điều này bằng cách làm tiêu hoàn toàn rồi phủ lên đó các dẻ gỗ thẳng đứng để phản xạ một ít âm thanh trở lại phòng. Nếu đặt khoảng cách giữa các thanh gỗ đa dạng một chút, bạn sẽ làm giảm mật độ tán xạ và điều này giúp âm thanh hay hơn.

    Giống như tán âm, các tấm tiêu âm tần số cao và trung giúp giảm thiểu tiếng vọng. Nhưng ngoài ra, tiêu âm còn giảm thời gian dội âm trong phòng và điều này khiến cho âm thanh rõ ràng hơn. Tiêu âm tần số thấp (còn gọi là bass trap) có thể dùng để giảm thời gian dội âm trong phòng lớn, nhưng vẫn được sử dụng trong phòng nghe và phòng thu.

  7. #7
    Đam Mê Audio Thành Viên Cấp 2 ThaiLamAudio's Avatar
    Ngày tham gia
    Jul 2012
    Đang ở
    chưa mua nhà
    Bài viết
    366
    Cảm ơn
    7
    Được cảm ơn 18 lần trong 18 bài viết
    Mentioned
    0 Post(s)
    Tagged
    0 Thread(s)

    Mặc định

    Thiết kế tiêu âm cho phòng nghe

    Bức tường sần sùi thường gặp ở nhà hát lớn, phòng karaoke, studio... chính là các tấm tiêu âm có vai trò giảm thiểu hiện tượng dội lại của âm thanh.
    Các tấm fiberglass trên trần và tường được thiết kế để hạn chế sự dội lại của âm thanh.
    Tiêu âm hiệu quả nhất cho các tần số cao và trung là vật liệu sợi kính rắn (fiberglass). Các sản phẩm như Owens-Corning 703 và 705 hoặc tương đương chính là vật liệu tiêu chuẩn cho những nhà thiết kế studio chuyên nghiệp. Ngoài khả năng tiêu âm, chúng còn chống cháy; khi được áp vào tường, chúng trì hoãn sự tỏa nhiệt. Các tấm sợi kính rắn được sản xuất sẵn với kích thước 2 x 4 feet (60 x 120 cm) và độ dày 1 - 4 inch (2,34 - 9,36 cm) và có thể lớn hơn.

    Chú ý rằng chữ "rắn" ở đây không hàm ý chúng rắn chắc như gỗ hay kim loại, nhựa cứng mà chỉ để phân biệt với loại tấm sợi kính mềm khác. Tấm sợi kính rắn cũng được làm như các tấm sợi kính thông thường nhưng được dệt và nén lại để tăng cường mật độ chất liệu. Người sử dụng có thể dùng dao sắc cắt chúng ra dễ dàng để lắp đặt vào tường nhưng chú ý phải đeo găng tay và khẩu trang. Các cạnh được cắt ra cần được bọc vào khung hoặc vải sợi để phân tử thủy tinh không phát tán.

    Đối với tất cả các vật liệu tiêu âm, nguyên tắc chung là càng dày thì càng tiêu âm tần số thấp tốt.

    Như vậy, tấm sợi kính loại 703 dày 1 inch hấp thu đến tần số 500 Hz. Nếu dày 2 inch, chúng hấp thu tới 250 Hz.

    Cùng độ dày đó, 703 lại có khả năng tiêu âm gấp đôi mút chuyên dùng để xử lý âm học.

    Nhưng ở tần số thấp như 125 Hz, 705-FRK lại tiêu âm tốt hơn 703. FRK là viết tắt cho giấy Foil Reinforced Kraft. Vật liệu này khá giống với giấy để làm túi đựng đồ hoa quả nhưng có lớp kim loại mỏng gắn ở mỗi đầu. Chúng không được sản xuất với mục đích xử lý âm học mà để làm vật liệu ngăn hơi ẩm cho nhà. Tình cờ người ta phát hiện ra nó lại có tác dụng xử lý âm học rất tốt.
    Tiêu âm bằng mút được ưa chuộng vì giá hợp lý.
    Dù các tấm kính sợi rất hiệu quả, chúng thường được bọc bằng một lớp sợi ở mặt ngoài để ngăn các sợi kính bay vào trong không khí. Điều này khiến cho việc thiết kế và lắp đặt chúng trở nên khó khăn và đắt đỏ hơn. (Trong thực tế, các phân tử sợi thủy tinh không thể bay vào không khí nếu chúng không bị vỡ). Do đó, những người muốn tiết kiệm và an toàn thường dùng mút bọt biển để thay thế. Hiệu quả % của chúng được so sánh ở bảng sau:
    Chú ý rằng các tấm mút xử lý âm học là loại được tạo hình ở bề mặt để hấp thụ âm thanh đến từ các góc. Nếu bỏ các phần tạo hình này đi, bạn sẽ làm giảm hiệu quả tiêu âm của chúng ở tần số thấp.
    Bề mặt của tấm tiêu âm này được cắt gọt theo hình kim tự tháp, được gọi nôm na là mút gai.
    Tiêu âm ở phần góc phòng có độ mở lớn hơn.
    Không khó để hiểu tại sao kính sợi 705 lại hấp thụ được nhiều hơn so với mút tạo hình ở tần số thấp. Bên cạnh thực tế là các tấm mút tạo hình chỉ có một nửa đặc hoàn toàn (phần còn lại đã được cắt gọt để tạo hình), một lý do khác là mật độ của chất liệu.

    Theo các dữ liệu thử nghiệm của một số nhà sản xuất, sợi kính rắn và len cứng có mật độ vật chất dày dặc hơn sẽ hấp thụ tần số thấp tốt hơn.

    Ví dụ, tài liệu của Johns-Manville cho thấy mật độ của mút là chưa tới 2 cân Anh (khoảng 1 kg) mỗi foot khối (0,03 mét khối), trong khi kính sợi 705 là 6 cân Anh mỗi foot khối (3 kg cho 0,03 mét khối).

    Trong các thử nghiệm tại phòng nghe cũng cho thấy các loại sợi kính rắn có mật độ dày hơn sẽ hấp thu thêm 40% ở tần số 125 Hz và thấp hơn so với loại có mật độ thấp. Tuy nhiên, nếu mật độ vật liệu quá cao sẽ khiến tấm tiêu âm phản xạ chứ không hấp thụ và điều này lại không tốt. Do đó, người mua hoặc người muốn tự chế cần tham khảo chỉ tiêu mật độ của các sản phẩm để lắp đặt phù hợp.

    Yếu tố nữa tăng cường việc hấp thụ tần số thấp là khoảng cách đặt chúng giữa tường và trần.

    Với cùng độ dày và chất liệu, nếu tăng khoảng cách này thì chúng càng hấp thụ tần số thấp tốt hơn. Ví dụ, cùng là vật liệu sợi kính 703 dày 2 inch, khi đặt sát tường thì hiệu quả là 0,17 ở tần số 125 Hz. Nếu đặt cách xa tường 16 inch (37 cm) thì hiệu quả này tăng lên 0,40 (gần gấp 3).

    Dựa theo cách bố trí loa, kích cỡ loa, người ta có thể tính toán đặt các tấm tiêu âm như thế nào cho phù hợp. Thông thường sẽ đặt tiêu âm sau loa, cạnh hông hoa, các mảng tường song song, tường sau lưng người nghe... Trên sàn chắc chắn phải trải thảm để tiêu âm dù là sàn lát gạch men hay ốp gỗ. Nếu đặt ghế ngồi trong phòng nghe, nên dùng sofa đệm dày để tiêu âm.

    Ngoài vật liệu tiêu chuẩn tấm sợi kính, những người tự thiết kế phòng nghe với giá rẻ thường tìm đến lựa chọn tiêu âm bình dân như bông hóa học, xốp, mút, rèm dày, thậm chí... chăn, đệm cũ và gối ôm. Các giải pháp này dựa theo kinh nghiệm của người lắp đặt và cho kết quả cũng khá khả quan.

  8. #8
    Đam Mê Audio Thành Viên Cấp 2 ThaiLamAudio's Avatar
    Ngày tham gia
    Jul 2012
    Đang ở
    chưa mua nhà
    Bài viết
    366
    Cảm ơn
    7
    Được cảm ơn 18 lần trong 18 bài viết
    Mentioned
    0 Post(s)
    Tagged
    0 Thread(s)

    Mặc định

    Tiêu âm trầm cho phòng nghe nhạc

    Ứng dụng phổ biến của bass trap (tiêu âm trầm) trong studio và phòng nghe là giảm thiểu sóng đứng và sự giao thoa làm lệch đáp ứng tần số thấp.
    Mô hình sóng âm va đụng vào tường dội lại.
    Sự nhiễu âm xảy ra khi sóng âm đập vào sàn, tường hay trần rồi đập vào nhau, đập vào cả sóng đang phát ra từ loa hoặc các nguồn khác. Nếu không được xử lý, nó sẽ tạo ra các "đỉnh" và "hố" trong đáp ứng tần số - chúng sẽ còn thay đổi khi chính người nghe di chuyển trong phòng, khiến chỗ này nghe mỏng, chỗ khác bass lại lùng bùng quá.

    Ở hình trên, một phần của sóng âm từ loa tiến đến bức tường đối diện sẽ bị bật ngược lại, đập vào các sóng khác cũng đang phát ra từ loa. Tùy vào kích thước của phòng và bước sóng của âm thanh, áp lực không khí của sóng phản xạ sẽ gia tăng thêm vào hoặc lấn lướt áp lực của sóng tiến ra từ loa.

    Tệ hơn, các vị trí khác nhau trong phòng sẽ phản xạ sóng khác nhau, một vài tần số bị đội lên còn số khác lại bị giảm xuống. Khi các sóng kết hợp thành pha và tăng cường cho nhau, mức tăng có thể lên đến 6 dB. Nhưng khi chúng kết hợp theo kiểu "đánh nhau", hố trong đáp ứng tần số sẽ càng nghiêm trọng hơn, giảm tới 25 dB hoặc hơn. Chú ý rằng ngay cả các loa nhỏ xíu bật ở âm lượng thấp cũng vẫn gặp các hiện tượng này.

    Cách duy nhất để loại bỏ đỉnh và hố này là tránh nó, hay chí ít là giảm đi sự dội âm. Điều này có thể làm được bằng cách xử lý tiêu âm tần số thấp cho các góc, tường và bề mặt khác của phòng. Chúng được gọi là các "bass trap" (bẫy âm trầm).

    Ngoài việc giúp "làm phẳng" đáp ứng tần số thấp, bass trap còn giảm được hiện tượng ngân rung (làm nốt bass kéo dài hơn các nốt khác, khiến âm thanh mất sự rõ nét - người chơi thường gọi là bass kéo đuôi).

    Nói chung, hầu hết các phòng nghe cần đặt bass trap ở mọi chỗ có thể. Người ta có thể làm một phòng "chết" bằng cách đặt tấm tiêu âm, nhưng chỉ hiệu quả ở tần số trung và cao, còn tần số thấp thì không thể tiêu âm hết. Hiệu quả của bass trap tùy vào diện tích bề mặt được xử lý. Ví dụ, 30% bề mặt (tường, sàn, trần) có bass trap thì giảm dội âm trầm hơn hẳn 5%. Người ta có thể đặt bass trap ở các góc phòng (gọi là cột chân voi) hoặc ở trên tường, trên trần.

    Bass trap bằng tấm sợi thủy tinh ép
    Xử lý tiêu âm trầm ở góc nhà, nhìn từ trần xuống.
    Có rất nhiều cách để làm bass trap. Cách đơn giản nhất và ít tốn kém nhất là lắp đặt một tấm sợi kính rắn và dày chéo góc tường. Như từng đề cập, tấm sợi thủy tinh loại 705-FRK dày 4 inch (khoảng 10 cm) và khi đặt cách tường 16 inch (40,6 cm) sẽ cho hiệu quả tốt với các tần số dưới 125 Hz. Nhưng như thế, nhiều phòng phải xử lý tần số thấp hơn sẽ phải tốn không gian hơn. May mắn là có những thiết kế bass trap nhỏ gọn khác mà vẫn hiệu quả. Các góc vẫn phải xử lý theo hình trên nhưng tiết kiệm không gian.

    Mô hình vẽ trên thể hiện góc nhìn từ trên trần xuống. Khi tấm sợi thủy tinh được đặt như vậy, khối không khi ở đằng sau giúp nó hấp thụ thêm đáng kể tần số thấp. Trong ứng dụng này, 705 -FRK tốt hơn 703 bởi mục đich là tiêu tần số thấp càng nhiều càng tốt.
    Bass trap làm sẵn để bán và lắp đặt.
    Ngoài ra, có thể đặt ở toàn bộ các góc mà trần và tường giao nhau. Với mỗi loại góc, bạn có thể gắn tấm sợi kính bằng cách vít nó với miếng gỗ 1x2 inch đã được đóng lên tường. Đặt như vậy để phần sau của tấm sợi kính được rung thoải mái mà không va đụng vào đâu.

    Khi đặt tấm 705 trực tiếp lên tường mà không sử dụng góc, bạn sẽ tiêu được âm trầm nhiều hơn nếu mặt được dán giấy bạc FRK quay vào phòng. Nhưng đặt như thế lại làm dội âm trung và cao. Giải pháp tốt hơn là xen kẽ chúng đều đặn để căn phòng không "chết" hoàn toàn.
    Những người tìm kiếm cách rẻ tiền hơn có thể làm "cột chân voi" ở các góc tường với thiết kế và chất liệu khá đa dạng, như dùng bông quấn thành hình trụ rồi đẩy vào góc. Thậm chí, người "lười" hơn đặt cả gối ôm to vào các góc tường. Những loại tiêu âm trầm dạng ống này cũng có dạng sản phẩm thương mại bán trên thị trường. Hiệu quả của chúng không bằng tấm sợi kính.

    Một số loại bass trap khác
    Thiết bị cộng hưởng Helmholtz. Không giống xốp, mút, sợi thủy tinh ép, ống bông, Helmholtz resonator được thiết kế để hấp thụ tần số rất thấp. Cách hoạt động của nó dựa trên hiện tượng lỗ thông hơi phát tiếng, giống như khi bạn thổi vào miệng chai thủy tinh để hở sẽ nghe thấy âm thanh. Helmholtz resonator có thiết kế khá hiệu quả nhưng chỉ trên dải tần hẹp, do đó phải rất lớn để hấp thụ hết các tần số thấp.

    Dải này có thể mở rộng hơn bằng cách nhét bông/bông thủy tinh vào các lỗ, hoặc tạo ra các lỗ có kích thước to nhỏ khác nhau. Một thiết kế thường thấy là một hộp đựng đầy bông thủy tinh có mặt trước mở một phần, phủ bằng một loạt thanh gỗ mỏng ngăn cách nhau bằng khoảng không đơn giản (như tấm mành). Kiểu khác nữa là dùng một hộp đựng bông thủy tinh có một nắp bằng gỗ khoan nhiều lỗ nhỏ.

    Tiêu âm trầm dạng "màng" gỗ. Bass trap này dùng lớp gỗ ở mặt trước, có lợi thế là không phải quá dày để hấp thụ tần số cực thấp. Do dải trầm mở rộng ở khoảng 4 quãng 8 nên hầu hết hộp gỗ này được thiết kế để hoạt động cho từng phần của dải. Do đó, bạn sẽ cần một series hộp tiêu âm các kiểu. Do đó, nếu khéo thiết kế, chúng vừa tiêu âm trầm, vừa tán một ít âm trung và cao, khiến căn phòng không bị tiêu hoàn toàn.
    Một căn phòng được xử lý bằng tiêu âm trầm dùng sợi thủy tinh ép và "màng rung" bằng gỗ.
    Hình trên có 8 bass trap loại này (tấm có màu nhạt hơn trên trần và tường). Xen kẽ với chúng là các tấm tiêu âm bằng tấm sợi kính 703 bọc bằng vải. Chúng tiêu cả âm bass cao và bass thấp. Chú ý là cần phải gắn kín các bass trap này để các tần số không bị dội lại.
    Sự kết hợp giữa lớp gỗ với lớp sợi kính ép để tạo thành một loại bass trap khá hiệu quả và không cần quá dày.
    Hình trên thể hiện một tấm gỗ dạng "màng". Khi một sóng trong dải tần chạm đến lớp "màng" này, lớp gỗ đó sẽ rung lên. Do nó cần năng lượng để rung nên năng lượng được hấp thu chứ không phản hồi lại phòng. Sau đó, tấm sợi kính sẽ "làm đằm" tấm gỗ cho nó không rung nữa. Nếu tấm gỗ được để cho rung tự do thì nó sẽ cần ít năng lượng hơn, khiến việc hấp thụ nặng lượng từ sóng ít đi, gây hiệu ứng không mong muốn.

    (sohoa)

  9. Các thành viên sau đây đã cảm ơn ThaiLamAudio vì đã đăng bài viết hữu ích này:

    dienmayminhphung (14/12/2013)

  10. #9
    Mới tham gia Thành Viên Chính Thức
    Ngày tham gia
    Dec 2013
    Đang ở
    77 Nguyễn thi, f13, Q5
    Bài viết
    6
    Cảm ơn
    1
    Được cảm ơn 0 lần trong 0 bài viết
    Mentioned
    0 Post(s)
    Tagged
    0 Thread(s)

    Mặc định

    thanks chủ thớt

Thông tin về chủ đề này

Users Browsing this Thread

Có 1 người đang xem chủ đề. (0 thành viên và 1 khách)

Các Chủ đề tương tự

  1. Kinh nghiệm chụp thiên nhiên dưới góc ảnh macro
    Bởi chitai trong diễn đàn Nhiếp ảnh
    Trả lời: 4
    Bài viết cuối: 14/12/2013, 01:56 PM
  2. 'Dưới cánh Thiên thần Rượu' - tiểu thuyết về những kẻ nghiện
    Bởi hero_love trong diễn đàn Chuyện Trò Chiều Thứ 6
    Trả lời: 0
    Bài viết cuối: 02/07/2012, 02:00 PM
  3. Xí muội ngoại, nội đều bẩn... kinh khủng
    Bởi bingbing trong diễn đàn Chuyện Trò Chiều Thứ 6
    Trả lời: 0
    Bài viết cuối: 25/05/2012, 07:07 PM
  4. Rút kinh nghiệm.
    Bởi nhinguyen trong diễn đàn Thư giãn
    Trả lời: 0
    Bài viết cuối: 05/04/2012, 03:19 PM
  5. Kinh nghiệm trước khi đi sửa iPhone
    Bởi dola trong diễn đàn iPhone
    Trả lời: 0
    Bài viết cuối: 06/03/2012, 06:59 PM

Quyền viết bài

  • Bạn Không thể gửi Chủ đề mới
  • Bạn Không thể Gửi trả lời
  • Bạn Không thể Gửi file đính kèm
  • Bạn Không thể Sửa bài viết của mình
  •